 |
SURVIVAL - CO TO JEST ?
Od czasu kiedy powstał nasz gatunek nie jesteśmy w stanie
przetrwać na łonie przyrody. Tam gdzie zwierzęta
potrafią polować używając kłów i
pazurów, stosując wymyślne techniki kamuflażu i
ucieczki, aby wywieść w pole naturalnych przeciwników
i zdobyć pożywienie - my, ludzie jesteśmy bezradni.
Nie mamy ani futer chroniących nas przed zimnem ani kłów
i pazurów które posłużą nam do obrony.
Nie mamy też zmysłu orientacji w terenie ani co gorsza
instynktu samozachowawczego.Ten instynkt jest genetycznie
dziedziczoną mądrością dzięki której
zwierzęta "wiedzą" wszystko co muszą aby
przetrwać i niczego nie muszą się uczyć.
Jeseśmy więc zupełnie nieprzystosowani do radzenia sobie w
naturalnym środowisku. Posiadamy za to ROZUM , i to dzięki
niemu możemy przeżyć. Bo choć nie jesteśmy
przystosowani do środowiska, to dzięki ROZUMOWI jesteśmy
jedynym gatunkiem który może PRZEKSZTAŁCAĆ
środowisko tak jak jak chce. To ROZUM pozwala nam na stosowanie
zastępczych kłów (noże) i futer (odzież).
Nie musimy być przystosowani do środowiska - możemy
przystosować środowisko.
SURVIVAL
- to nie tylko, jak sugeruje jego angielski odpowiednik, umiejętność
przeżycia - to umiejętność poradzenia sobie w
każdej sytuacji, a dzięki zdobytej wiedzy, umiejętnościom
i rozumowi - sztuka przekształcenia przyrody która nas
otacza w porzebny dla nas sposób.
ZASADY PRZEŻYCIA
Istnieje pewien zasób zasad, mądrości i sposobów
postępowania, wypracowanych przez tysiące lat przez
podróżników, zdobywców, myśliwych i
obieżyświatów, których stosowanie i
przestrzeganie jest sposobem na przeżycie nawet w
najtrudniejszych warunkach.Ważna jest tu nie tylko treść
ale i kolejność działań które musimy
podjąć żeby udało nam się wyjśćcało
z każdej opresji. Zasady te ujmę w punktach, a potem
kolejno je będę omawiał.
- Porządek ważności rzeczy niezbędnych do przeżycia:
a) wola b) schronienie c) ogień d) sygnalizacja e) woda f) pożywienie.
- Mieć silną wolę, wierzyć w siebie i nigdy się nie poddawać.
- Porządek - wybrać demokratycznie przywódcę ,a potem bezwzględnie się go słuchać.
- Znać granice własnej wytrzymałości i granice umiejętności technicznych w konfrontacji z przeciwnościami.
- Do każdej wyprawy poważnie się przygotować.
- Być przygotowanym nawet na najgorsze ewentualności.
- Mieć ekwipunek istotny dla przeżycia.
- Ubierać się odpowiednio do klimatu.
- Przy zmianie trasy zostawić odpowiednią informację.
- Umieć ocenić czy szukać pomocy czy też na nią czekać.
W sytuacji zagrożenia życia sprostanie powyższym punktom
pozwala nam przeżyć. Oznacza to że rozwiązując
powyższe punkty możemy przeżyć i uzyskujemy
sytuację dogodną żeby naprawić sprzęt,
poprawić stan naszego zdrowia, odpocząć, zgromadzić
żywność i inne zasoby pozwalające nam dalej
decydować co robić żeby wydostać się z
opresji, a także zbadać dokładnie własne
położenie i ewentualne niebezpieczeństwa.
Na pierwszym miejscu znajduje się wola.
Bez niej nie będziemy mięli psychicznie siły walczyć
o inne podpunkty. Kiedy znajdziemy się w beznadziejnej sytuacji
i nie będziemy wierzyć że mamy jakiekolwiek szanse
przeżyć, nic z naszych wysiłków nie wyjdzie.
Zabraknie nam uporu, pomysłowości, determinacji. Tylko
wierząc że nie ma sytuacji bez wyjścia, że zawsze
sie coś wymyśli, ze ktoś na nas czeka i jesteśmy
zaradni mamy szanse na powodzenie.
Schronienie.
Schronienie oznacza bezpieczne miejsce gdzie możemy odpocząć i
zregenerować siły. Musi nas ono chronić przed
zagrożeniami ze strony zwierząt, jak i przed czynnikami
atmosferycznymi (opady, wiatr, słońce, pioruny)ale także
musi posiadać bezpeczną lokalizację (nie może być
na szlaku mrówek, ani też na ewentualnej linii spadania
lawin kamiennych, nie może być w miejscu wietrznym ani
takim gdzie może uderzyć piorun lub gdzie może
zaistnieć jakiekolwiek inne zagrożenie).
Schronienie musi również zapewniać możliwość
spełnienia kolejnych podpunktów (musi być blisko
wody, pożywienia, w miejscu umożliwiającym
sygnalizację i rozpalenie ognia).
Ogień.
Ważne jest aby można było go rozpalić w schronieniu (bez
względu na to czy jest to jaskinia czy szałas lub
jakiekolwiek inne miejsce). Nie może to być miejsce zbyt
wietrzne, bo to stwarza zagrożenie pożaru a także co
bardzo ważne, ognisko musi być umiejscowione w miejscu
zapewniającym stały dostęp do drewna, lub pozwalającym
na zrobienie jego dużych zapasów.Bez ognia nie jesteśmy
w stanie skonsumować zdobytej żywności, wysuszyć
ubrań, ogrzać się. Ogień zwiększa nasze
poczucie bezpieczeństwa i realnie odstrasza zwierzęta.
Sygnalizacja.
Po zapewnieniu niezbędnych potrzeb (powyżej) powinniśmy
zająć się sygnalizacją. Trzeba ułatwić
ekipie poszukiwawczej możliwość znalezienia nas. W
miejscu widocznym z powietrza można ułożyć z
kamieni kształt lub napis przykuwajacy uwagę bądź
informujący o naszym położeniu. Możemy pozostawić
na polanie jaskrawe przedmioty bądź fragmenty odzieży.
Jeżeli posiadamy jakieś rakietnice bądź inne środki
wybuchowe należy mieć je zawsze pod ręką i móc
zawsze z nich skorzystać. Podobnie jest z ogniskiem. Powinien
być przygotowany w miejscu doskonale widocznym, gotowy do
zapalenia w każdej chwili stos. Powinniśmy się
zastanowić jakie inne sposoby możemy zastosować aby
zwrócić na siebie uwagę. Możemy spróbować
zrobić z fragmentów lustra lub metalu zwierciadła do
odbijnia światła słonecznego, z puszek różne
hałasujące urządzenia, z fragmentów gumy lub
tworzyw wrzuconych do ognia sygnalizatory dymne. Trzeba wykorzystać
wszelkie możliwości zwrócenia na siebie uwagi i
zawsze móc z nich skorzystać.
Woda.
Woda jest czynnikiem niezbędnym, ale dosyć długo możemy
się bez niej obyć. Jest zawarta również w
pożywieniu. Trzeba zawsze próbować znaleźć
świeżą, bieżącą wodę ze
strumienia, a najlepiej źródła. W razie kiedy jest
to niemożliwe, należy zastanowić się nad
możliwościami pozyskania wody z opadów bądź
też uzyskania jej z rosy. Jeżeli to możliwe, wodę
należy zawsze gotować.
Pożywienie.
Pożywienie, znajduje sie na końcu listy. Może to wiele osób
zdziwi, ale z punktu widzenia przeżycia jedzenie jest mało
istotnym czynnikiem.
Bez jedzenia możemy obyć się znacznie dłużej niż
nam się zdaje. Nawet osoby chude, nie posiadające rezerw w
postaci tłuszczu mogą sprawnie funkcjonować
przynajmniej przez dwa tygodnie bez jedzenia. Tak więc jedzeniem
możemy się zająć na samym końcu, choć
rzecz jasna nasze puste brzuchy będą nam dyktowały coś
zupełnie innego.
Techniki zdobywania pożywienia zajęłyby tak dużo miejsca
że poświęcę im zupełnie osobny materiał.
Ad2. Mieć silną wolę, wierzyć w siebie i nigdy się nie poddawać.
Oznacza to że o naszym sukcesie lub porażce w głównej
mierze decyduje nasze nastawienie i wewnętrzna motywacja.
Znajdując się w trudnej sytuacji nie możemy liczyć
na to że wszystko od razu za pierwszym razem nam wyjdzie. Nic z
tego. Chodzi o to żeby niepowodzenia nie zniechęciły
nas do próbowania. Bo kiedy damy za wygraną, poddamy się
i przestaniemy walczyć - będzie po nas. Bardzo złe
jest myślenie że "nie damy rady". To podświadome
wmawianie sobie że nie jesteśmy w stanie sobie poradzić
skazuje nas na porażkę. Mało tego, nasze złe
nastawienie udziela się innym. Łatwiej "zarazić "
innych uczestników wyprawy naszym pesymizmem , niż
entuzjazmem i dobrym nastawieniem. Dlatego należy się
pilnować aby nie stracić nadziei, być pozytywnie
nastawionym i zawsze widzieć możliwości wyjścia z
opresji. Natomiast kiedy ktoś z naszej grupy załamuje się,
i jest negatywnie nastawiony, powinniśmy mu pomóc,
pocieszyć go i nie dopuścić do tego żeby
"zaraził" swoim nastrojem innych.
Zawsze jest jakieś wyjście z sytuacji. Mało co wyjdzie nam za
pierwszym razem. Ale zawsze się uda jeżeli będziemy
wytrwale próbować.Małe niepowodzenia nie
przekreślają powodzenia wyprawy. Tylko kiedy się
poddamy i przestaniemy próbować, tracimy szansę na
powodzenie - bo odbieramy sobie ją sami.
Ad 3. Wybrać demokratycznie przywódcę
a potem bezwzględnie się go słuchać.
W każdej wyprawie jest tyle zdań co uczestników. Ważne
jest aby różne rozgrywki międzyludzkie, krótkotrwałe
zwycięstwa i inne małostkowe decyzje nie doprowadziły
nas do zguby. Jedynym sposobem jest demokratyczne wybranie przywódcy
- to znaczy że głosują wszyscy uczestnicy wyjazdu, i
głos każdego jest tak samo ważny.
Z pośród uczestników trzeba wybrać osobę
najbardziej doświadczoną.Od niej ma zależeć nasze
życie. Równie ważne są inne cechy charakteru
takie jak poważanie wśród innych, konsekwencja w
działaniu, upór, pomysłowość i
umiejętność zachowania zimnej krwi nawet w
najtrudniejszych sytuacjach. Po wyborze przywódcy nie można
mu się sprzeciwiać. To on decyduje praktycznie o
wszystkim.Musimy się go bezwzględnie słuchać,
nawet jeśli uważamy jego decyzje za błędne.
Najgorszą rzeczą jest niesłuchanie się przywódcy. To
rozbija grupę, osłabia ją i zmniejsza jej
możliwość działania. Podważanie decyzji
przywódcy prowadzi do osłabienia morale grupy i osłabia
wiarę w powodzenie wyprawy.
Innymi słowy należy głosować na taką osobę w
której ręce gotowi jesteśmy złożyć
swoje życie.
Ad4.Znać granice własnej wytrzymałości
i granice umiejętności technicznych w konfrontacji z
przeciwnościami.
Nieprzestrzeganie tego punktu jest moim zdaniem najczęstszą przyczyną
śmiertelnych wypadków. Dochodzi do nich kiedy wydaje nam
się że jesteśmy silniejsi i wytrzymalsi niż jest
naprawdę.
Przed każdą wyprawą należy się zastanowić co
może nam zagrażać i jak sobie z tymi zagrożeniami
radzić. Tzn np podczas wyjazdu w góry zimą jednym z
zagrożeń jes zimno. Powinniśmy wiedzieć czy szybko
marzniemy i jak znosimy wychłodzenie. Żeby go unkinąć
powinniśmy zapewnić sobie właściwą odzież.
Kolejnym elementem jest zastanowienie się czy wiemy jak
przeciwdziałać odmrożeniom czy wychłodzeniu, oraz
zapewnić sobie możliwość interwencji jeżeli
już do takiej sytuacji dojdzie- czyli lekarstwa przeciw
odmrożeniom oraz sposoby postępowania które mogą
nam pomóc (rozgrzewanie, masaże itp.) Tego typu sposób
myślenia powinien nam towarzyszyć przy planowaniu każdego
wyjazdu.
Powinniśmy znać własny organizm i wiedzieć np jaką odległość
możemy przejść w ciągu dnia z ciężkim
plecakiem. Takie informacje pozwolą nam właściwie
wybrać taktykę wyjścia z trudnej sytuacji i uniknąć
wpuszczenia się samemu w pułapkę polegającą
na wybraniu rozwiązania które nas przerasta.
Nie chodzi tylko o to czy mamy dość siły. Chodzi jeszcze o
zastanowienie się czy nasze umiejętności techniczne są
wystarczające. Np jeżeli chcemy przejść bagna ,
nie wystarczy mieć dosyć siły. Trzeba wiedzieć
jak się robi tratwy z drzewa i trzciny, jak zrobić na
grzęzawisku obóz, jak się bezpieczniew poruszać,
jak zdobyć wodę pitną oraz wiele innych rzeczy.Kiedy
potrafimy relanie podołać wszystkim zagrożeniom wtedy
możemy myśleć o wyprawie.
Ad5.Do każdej wyprawy poważnie się
przygotować.
Trochę o tym jest powyżej. Warto jednak dodać że
przygotowania to wiele elementów.Nasza kondycja fizyczna i
psychiczna, sprzęt, i techniczne umiejętności jego
wykorzystania. To znaczy że ze sprzętu trzeba się
jeszcze nauczyć korzystać. Nie wystarczy mieć nóż,
trzeba jeszcze nauczyć się z niego korzystać, dbać
o niego i wiedzieć czego nie robić żeby go nie
zniszczyć.
Na wyprawę nie można zabierać nowego sprzętu. Tylko
rzeczy wypróbowane i dobrze znane są użyteczne. Poza
tym przed wyprawą należy jeszcze sprzęt sprawdzić
i przygotować. Np, raki do chodzenia po lodzie trzeba odrdzewić,
naostrzyć im zęby, sprawdzić system mocujący
itp. Ponton trzeba nadmuchać, sprawdzić czy nie ucieka
powietrze, czy guma gdzieś nie sparciała i czy zawory doi
nadmuchiwania są sprawne. Tak powinno być ze wszystkim.
Warto również pomyśleć czego będziemy
potrzebować żeby nasz sprzęt naprawić i czy
potrafimy to zrobić w razie uszkodzenia lub awarii.
Ad 6.Być przygotowanym nawet na najgorsze
ewentualności.
Jeżeli mamy dużą wyobraźnię, to poradzenie sobie z tym
punktem nie będzie problemem. Po prostu jadąc gdzieś
powinniśmy wyjść z założenia że jeżeli
coś złego może się zdarzyć, to na pewno się
przytrafi i to akurat nam. Mimo tego że jesteśmy dobrze
przygotowani kondycyjnie, zdrowi i mamy odpowiedni sprzęt,
powinniśmy użyć wyobraźni i zastanowić się
czy mamy lekarstwa? Co jeśli ktoś się zatruje
jedzeniem, albo poważnie się przeziębi. Wyjeżdżając
z domu możemy być przekonani o swoim szczęściu i
zdrowiu, ale jeżeli pomyślimy sobie że ktoś może
złamać rękę, przewidzimy taką możliwość
i będziemy potrafili zareagować i pomóc, wtedy nie
damy się zaskoczyć sytuacji.
Być przygotowanym na najgorsze ewentualności to potrafić
poradzić sobie w sytuacji gdzie wyprawa nie będzie
przebiegała tak jak to sobie założyliśmy. Np
chcięliśmy przejść przez rzekę w pewnym
miejscu ale okazało się że jest tam zbyt głęboko
albo prąd jest zbyt wartki. Musimy umieć rozwiązać
taki problem, zrobić tratwę, poszukać innego miejsca.
Zdarzanie się nieprzewidzianych sytuacji jest elementem który
stwarza nam problemy, ale dodaje uroku każdej wyprawie i
sprawia że każdy wyjazd jest inny i niepowtarzalny.
Powinniśmy jednak mieć na tyle wyobraźni aby potrafić
tym wszystkim utrudnieniom sprostać.
Ad 7. Nosić ekwipunek istotny dla przeżycia.
Na wyprawie lub w sytuacji ekstremalnej wszystko co nie jest absolutnie
potrzebne będzie nam przeszkadzać pomniejszając stale
nasze szanse na przeżycie. Każda rzecz która w
mieście jest przydatna z punktu widzenia przeżycia jest
jedynie zbędnym balastem.I chociaż waży zaledwie
kilkadziesiąt gram, to każdy nasz krok będzie
obciążony o ileś tam takich przedmiotów. Na
większych odległościach, setki tysięcy kroków
ze zbędnym balastem mogą być niczym kula u nogi i
decydować o życiu lub śmierci.
Każdy przedmiot należy rozważyć pod kontem przydatności.
Jeżeli możeny się bez niego obyć, lub zastąpić
czymś innym, powinniśmy to zrobić bez wahania.
Wiedząc dokąd jedziemy mamy możliwość selekcji sprzętu
pod kątem przydatności w danych warunkach i klimacie zanim
wyjedziemy. W takim wypadku również należy
zastanowić się co nam sie przyda, a co jest luksusem na
który nie możemy sobie pozwolić. Nie należy
zapominać że inne kryteria są też istotne -
waga,wielkość (możliwość pakowania do
transportu), łatwość operowania i używania,
niezawodność, możliwość naprawienia we
własnym zakresie.
Ad 8. Nosić ubranie odpowiednie do klimatu.
Wydaje mi się że Tego punktu nie trzeba tłumaczyć.
Przydadzą się tu informacje zawarte w punktach 5 oraz 7.
Dobierając ubranie do klimatu należy pamiętać że
kiedy jesteśmy aktywni jest nam znacznie cieplej i nie
potrzebujemy bardzo ciepłej odzieży (np. zimą )oraz o
zmianach wynikających z dobowych różnic temperatury,
bądź też ze zmiany wysokości.
Ad 9.Przy zmianie trasy zostawić odpowiednie informacje.
Chodzi tu o to, żeby akcja ratownicza, wysiłki ludzi i środki
techniczne były skierowane tam gdzie rzeczywiście jesteśmy.
Nie wolno nam zostawić informacji o trasie a potem udać się
zupełnie gdzie indziej. Spowoduje to niepotrzebne poszukiwania w
rejonie gdzie nas wcale nie ma, a także kompletny brak
infortmacji o tym gdzie jesteśmy naprawdę. A my w takim
razie raczej nie mamy co liczyć na pomoc.
Author: Rafal Król
|